Site Title

ภูมิปัญญาท้องถิ่นหรือภูมิปัญญาชาวบ้านสินทรัพย์ทางสมองของชาวบ้าน องค์ความรู้อันทรงคุณค่าอันเกิดจากปัญญาในการคิดที่หลากหลาย การฝึกฝนจนเกิดความรู้ความชำนาญในตัวบุคคล มากบ้าง น้อยบ้าง และอาจจะไม่เกิดขึ้นได้ง่ายนักในตัวบุคคลทุกคน แต่เมื่อเกิดขึ้นแล้วกับบุคคลใด ผู้นั้นจะสามารถจัดการหรือมีวิธีการอย่างไรในการนำความคิด องค์ความรู้ ภูมิปัญญาของตน มาจัดระบบความคิดของตนจากนามธรรมให้เป็นรูปธรรมได้ เพื่อก่อให้เกิดประโยชน์ทั้งต่อตนเองและส่วนรวม
แต่ก่อน วิถีชีวิตของคนในชนบทแต่ละท้องถิ่น อาศัยอยู่กับธรรมชาติ ทุกคนอยู่กันอย่างร่มเย็นเป็นสุข ดังเราจะได้ยินบทเพลงบทหนึ่งว่า “ ในน้ำมีปลา ในนามีข้าว” ซึ่งสะท้อนให้เห็นเกี่ยวกับความอุดมสมบูรณ์ทั้งบนบกและในน้ำ พืชพันธัญญาหาร ธรรมชาติที่แสนงดงามมีทั้งน้ำตก ภูเขาที่เต็มไปด้วยป่าไม้ที่อุดมสมบูรณ์ สัตว์ป่านานาชนิด มีปลาหลากพันธุ์อาศัยอยู่กับ คู คลอง หนอง บึง มีอากาศที่บริสุทธิ์ การอยู่กับธรรมชาติยังสอนให้เรามีจิตใจที่อ่อนโยน เยือกเย็น สุขุม ฝึกสมาธิ มีสุนทรียภาพ อันเป็นรากฐานแห่งความดีงามในตัวมนุษย์ ในขณะเดียวกันก็ทำให้คนในครอบครัวมีความรัก ความผูกพันธุ์ ใกล้ชิดกันมาก ครอบครัวอยู่กันอย่างอบอุ่น มีปฏิสัมพันธ์ที่ดีต่อกัน ช่วยเหลือเกื้อกูลซึ่งกันและกัน ไม่เห็นแก่ตัว รักครอบครัว รักธรรมชาติและท้องถิ่น ไม่ทำลายธรรมชาติ นำธรรมชาติมาใช้ประโยชน์ได้อย่างเหมาะสม ธรรมชาติจึงเป็นแหล่งสร้างองค์ความรู้ให้เกิดภูมิปัญญาที่ยิ่งใหญ่กับมนุษย์ ให้เรียนรู้ที่จะดำรงชีวิตอยู่อย่างสงบสุข เกิดทักษะอาชีพขึ้นในแต่ละครอบครัว พึ่งพาอาศัยซึ่งกันและกัน ไม่เบียดเบียนแก่งแย่งอาชีพกัน โดยมีบรรพบุรุษ ปู่ ย่า ตา ยาย พ่อ แม่ เป็นต้นแบบในการทำมาหาเลี้ยงชีพในครอบครัว เป็นชีวิตที่อยู่กันอย่างเรียบง่าย การเรียนรู้กับธรรมชาติทำให้เกิดทักษะเกิดองค์ความรู้และภูมิปัญญา สร้างเอกลักษณ์ของตนเองซึ่งต้องใช้เวลาอันยาวนานในการฝึกฝนจนเกิดความรู้ความชำนาญ เป็นองค์ความรู้ ภูมิปัญญาซึ่งแต่ละครอบครัว ลูกหลานจะได้รับการสืบทอดต่อๆกันมา และภูมิปัญญาแต่ละครอบครัวไม่นิยมเผยแพร่ให้กับคนนอกตระกูล ดังเราจะเห็นตัวอย่าง เช่น ถ้าบรรพบุรุษเป็นช่างปั้น ลูกหลานก็จะสืบทอดงานปั้นต่อๆกันมา รวมทั้งช่างทอง ช่างทอ ช่างสาน ช่างแกะสลักฯ ซึ่งงานอาชีพเหล่านี้ต้องอาศัยการฝึกฝน บ่มเพาะ สะสม ความรู้ เพื่อให้เกิดทักษะความรู้ความชำนาญ
ปัจจุบัน ความเจริญก้าวหน้าทางเทคโนโลยีต่างๆทั้งจากต่างประเทศและภายในประเทศ เข้ามามีบทบาทมาก มีการใช้เครื่องมือต่างๆที่เกิดขึ้นมากมายเพื่อนำมาช่วยทุ่นแรงในการสร้างผลผลิตให้มีจำนวนมากขึ้น สร้างรายได้ให้เกิดผลเร็วๆ และประหยัดเวลา ทำให้คนส่วนใหญ่หันมานิยม เครื่องจักรต่างๆทำงานแทนคน เกิดเป็นอุตสาหกรรมต่างๆมากขึ้น จนปัจจุบันการผลิตผลิตภัณฑ์ที่มาจากภูมิปัญญาชาวบ้านได้มีการพัฒนาได้รวดเร็วและทันสมัยยิ่งขึ้น และในคอลัมน์นี้เราจะพาทุกท่านไปชมภูมิปัญญาท้องถิ่น ของชาวจังหวัดปางที่น่าสนใจทั้งชาวไทยและชาวเทศ เมื่อกล่าวถึงเมืองลำปางทุกคนต้องนึกถึงความเป็นเมืองเก่าในดินแดนล้านนาซึ่งมีไก่ขาวเป็นสัญลักษณ์ ความเป็นเมืองแห่งรถม้าและมีสินค้าหลากหลายที่ขึ้นชื่ออันเกิดจากองค์ความรู้และภูมิปัญญามากกว่าร้อยชนิด มีหลาย ประเภทสามารถทำรายได้ให้กับท้องถิ่น
ได้ปีละไม่น้อยและยังสามารถส่งเสริมให้คนในท้องถิ่นมีงานทำ ไม่ทิ้งถิ่น ส่งเสริมรายได้ภายในครอบครัว